Kaliyuga Vaikuntha: ತಿರುಮಲ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ‘ಬ್ರಹ್ಮದೀಪ’ಕ್ಕೂ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಭಕ್ತಿಗೂ ಇದೆ 400 ವರ್ಷಗಳ ದೈವಿಕ ನಂಟು!

ಬೆಂಗಳೂರು: ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಏಳುಬೆಟ್ಟಗಳ ಒಡೆಯ, ಕಲಿಯುಗದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ದೈವ ಶ್ರೀ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಸ್ವಾಮಿಯ ಸನ್ನಿಧಿಯನ್ನು “ಕಲಿಯುಗ ವೈಕುಂಠ” ಎಂದೇ ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪರಮ ಪವಿತ್ರ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ಸುಪ್ರಭಾತ ಸೇವೆಯ ನಂತರ ನೆರವೇರುವ ಶ್ರೀವಾರಿಯ ದಿನದ ಮೊದಲ ಕರ್ಪೂರದ ಆರತಿಯು (First Aarti) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ನಮ್ಮ ‘ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ’ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಅಲ್ಲ, ಇದರ ಹಿಂದೆ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ರಾಜವಂಶಗಳು ಶ್ರೀನಿವಾಸನಿಗೆ ಧಾರೆ ಎರೆದ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಶತಮಾನಗಳ ಭಕ್ತಿಯ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ.

ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಅಖಂಡ ದೀಪ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ಒಡೆಯರ ದೀಪಾರಾಧನೆ ಸೇವೆ

ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ತಿರುಮಲ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಒಳಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಜಗಮಗಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ದೀಪಗಳಾದ ಬ್ರಹ್ಮದೀಪ, ಮಹಾರಾಜ ದೀಪ ಹಾಗೂ ಅಖಂಡ ದೀಪಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಸುಮಾರು 400 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಅವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಈ ದೀಪಗಳ ನಿರಂತರ ಆರಾಧನೆಗಾಗಿ ಪ್ರತಿದಿನ 5 ಕೆಜಿ ಪರಿಶುದ್ಧವಾದ ಹಸುವಿನ ತುಪ್ಪವನ್ನು ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ನೀಡುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೈಂಕರ್ಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.

ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿರುವ ಸ್ವಾಮಿಯ ದಿವ್ಯ ರೂಪಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ತುಪ್ಪದಿಂದ ದೀಪಾರಾಧನೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಅಪೂರ್ವ ಭಕ್ತಿಗೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಧಾನ ಅರ್ಚಕರು ಮತ್ತು ಅಂದಿನ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿ ನೀಡಿದ ಪರಮೋಚ್ಚ ಗೌರವವೇ ಈ ‘ಮೊದಲ ಆರತಿ’ಯ ಹಕ್ಕು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ದಿನದ ಮೊದಲ ಕರ್ಪೂರದ ಆರತಿಯ ಪುಣ್ಯಫಲವನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಕ್ತ ಕೋಟಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ವಿಜಯನಗರದ ಅರಸರ ‘ಕನಕಾಭಿಷೇಕ’ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಂಪರೆ

ಮೈಸೂರು ಒಡೆಯರಿಗಿಂತ ಮುಂಚೆ, 14 ರಿಂದ 16ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳಿದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯರು ಸೇರಿದಂತೆ ಹತ್ತಾರು ಕನ್ನಡ ಅರಸರು ತಿರುಪತಿ ತಿಮ್ಮಪ್ಪನ ಪರಮ ಭಕ್ತರಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ವಾಮಿಗೆ ವಜ್ರಖಚಿತ ಕಿರೀಟಗಳು, ನವರತ್ನ ಖಚಿತ ಆಭರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸುವರ್ಣ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಧಾರ್ಮಿಕ ವೈಭವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದರು. ವಿಜಯನಗರದ ಪತನದ ನಂತರವೂ ತಿರುಮಲದ ಈ ನಿತ್ಯ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೇವೆಗಳು ನಿಲ್ಲಬಾರದು ಎಂಬ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮೈಸೂರು ರಾಜವಂಶಸ್ಥರು ಇವುಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದರು.

ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಟಿನ ನಿರಂತರತೆ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕಿ ಭಾಷಾವಾರು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ವಿಂಗಡಣೆಯಾದಾಗ ತಿರುಮಲ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಭೌಗೋಳಿಕ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಸೇರಿದರೂ, ಈ ಭಕ್ತಿ ಪ್ರಧಾನ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹಾಗೇ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಧಾರ್ಮಿಕ ದತ್ತಿ ಇಲಾಖೆಯ ವತಿಯಿಂದ ಇಂದಿಗೂ ವರ್ಷದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಶೇಷ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿ ಹಾಗೂ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ತಿರುಮಲ ಮತ್ತು ತಿರುಚಾನೂರಿನ ಪದ್ಮಾವತಿ ಅಮ್ಮನವರ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ತಿರುಮಲದಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿದ್ದು ಈ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರಸಾದ ಮತ್ತು ಗೌರವವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಕ್ಕಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯದ ಇತರೆ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಗಣ್ಯರಿಗೂ ಈ ಪವಿತ್ರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಲು ಹೊಸ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ.